Projekten

Projekten

Mei Projekten foar groep 5-8 wurkest oan wrâldoriïntearjende tema’s én de Fryske taal. Projekten bestean út in grutte talige projektopdracht en nivo-opdrachten op twa differinsjaasjenivo’s.

Ynhâld en didaktyk

Acht oansprekkende tema’s per learjier.
De ferskillende projekten binne frij yn folchoarder te kiezen en gean oer in ferskaat fan wrâldoriïntearjende tema’s. Der is altyd in projekt dat oanslút by tema’s dêr’t yn de klasse oan wurke wurdt.

Kies de projektopdracht: Tram óf Trein.
In projektopdracht wurdt altyd oanbean yn twa foarmen: Tram en Trein. De projektopdracht Tram wurdt faak útfierd binnen de skoalle en is wat ienfâldiger te organisearjen, wylst projektopdracht Trein him gauwer bûten de skoalle ôfspylje sil, yn mear taalechte situaasjes. Jouwe de learlingen bygelyks in presintaasje yn de klasse of geane jim mei syn allen op ekskurzje?

Meitsje foar it starten fan in projekt in kar út projektopdracht Tram óf Trein. Dat kin fanút de projekten of op basis fan de taaldoelen út it referinsjeramt Frysk (rrF).

Projektopdracht Tram yn it projekt 'Ut watfoar hoeke waait de wyn?'
Projektopdracht Trein yn it projekt 'Ut watfoar hoeke waait de wyn?'

Tsjek automatysk yn op it Referinsjeramt Frysk (rrF).
Utfierde projektopdrachten wurde automatysk registrearre yn it referinsjeramt Frysk (rrF). Sa hast altyd in aktueel oersjoch fan de taaldoelen dêr’tst oan wurkest.

In oersjoch fan projektopdrachten by doelen út it referinsjeramt Frysk.

Frysk leare yn funksjonele taalsituaasjes (CLIL).
It útgongspunt yn Projekten is it ûntwikkeljen fan Fryske mûnlinge en skriftlike taalfeardichheden yn de kontekst fan betsjuttingsfolle tema’s oer de wrâld om ús hinne. Dan wurkest oan wrâldoriïntearjende doelen mei it Frysk as fiertaal en dát neame wy ‘funksjonele taalsituaasjes’.

Yn de projektopdrachten Tram sil it faak om in funksjonele taalsituaasje yn de skoalle gean, wylst de funksjonele taalsituaasjes yn projektopdrachten Trein mear taalechte situaasjes bûten de skoalle wêze sille.

Differinsjaasje

Natuerlik differinsjearje yn projektopdrachten.
Yn in projektopdracht is der altyd omtinken foar meardere taaldomeinen tagelyk (ferstean, lêzen, praten en skriuwen). Learlingen kinne dêrom altyd meidwaan op harren eigen nivo. Troch learlingen mei ferskillende taalnivo’s bewust mei-inoar gearwurkje te litten, sille se inoar op in natuerlike wize útdaagje om de Fryske taal hieltyd mear en better te brûken.

Wreidzje kennis en wurdskat út mei nivo-opdrachten.
Mei nivo-opdrachten ferdjipje learlingen harren selsstannich fierder yn it tema fan in projekt. De giele opdrachten binne foar learlingen dy’t wat minder thús binne yn de Fryske taal. Mear taalfeardige learlingen kieze foar de blauwe opdrachten. It ferskil sit ’m foaral yn de ferwurking fan de opdracht.

Ynstruksjes yn it Frysk en Nederlânsk, audiofragminten en in automatyske fertaalfunksje helpe de learlingen om de opdrachten goed te begripen.

Nivo-opdracht Giel yn it projekt 'Wêr silsto op traktearje?'
Nivo-opdracht Blau yn it projekt 'Wêr silsto op traktearje?'

Brûk ek de Meunstertún.
Neist nivo-opdrachten kin der yn Projekten ek wurke wurde oan Fryske wurdskat, stavering en grammatika. Dat dogge learlingen meunsterlik motivearre mei de adaptive game Meunstertún.

Organisaasje

Kies foar de fêste projektopbou of kombinearje ûnderdielen ta in eigen oanpak.
Projekten bestean út in oantal fêste ûnderdielen dy’t op ferskillende manieren mei-inoar te kombinearjen binne. In projekt kin dus hielendal oanpast wurde oan de situaasje yn de klasse.

In projekt yn trije stappen.
Yn stap 1 yntrodusearrest it projekt. Besjoch mei-inoar de teaser, praat oer it tema en ferken de projektopdracht. Yn stap 2 ferdjipje de learlingen harren fierder yn it tema fan it projekt mei de nivo-opdrachten op twa differinsjaasjenivo’s. Dêrneist kin der wurke wurde oan wurdskat, stavering en grammatika mei de Meunstertún en moat der romte wêze foar it tarieden fan de projektopdracht. De útfiering en evaluaasje fan de projektopdracht wurdt dien yn stap 3.

OpbouYnhâldOrganisaasje
Stap 1
Yntroduksje
Teaser en foarpetear
Utlis projektopdracht
Klassikaal
1 lesmomint*
Stap 2
Ferdjipping en tarieding
Acht nivo-opdrachten
Meunstertún
Tarieding projektopdracht
Selsstannich
2 lesmominten*
Stap 3
Utfiering en evaluaasje
Utfiering projektopdracht
Neipetear
Evaluaasje
Klassikaal
1 lesmomint*

*1 lesmomint is 45 – 60 minuten. De tiid dy’t in lesmomint kostet is fansels ôfhinklik fan de oanpak en de omfang fan de ferskillende projektopdrachten.

Oanbod foar in folslein learjier.
Foar alle learjierren binne der acht oansprekkende projekten. Mei ien lesmomint yn ‘e wike soe dat delkomme op in oanbod foar in folslein learjier fan 8 projekten x 4 wiken (mei 1 lesmomint) = 32 wiken.

Groepstrochbrekkend wurkje (yn kombinaasjegroepen).
Yn projektopdrachten fynt differinsjaasje op in natuerlike wize plak en soenen learlingen fan ferskillende learjierren en taalnivo’s hiel goed gearwurkje kinne. Kies in projekt út ien fan de learjierren foar de hiele groep en behannelje in jier letter in projekt oer itselde tema út in oanslutend learjier.

Evaluaasje

Lit learlingen sels evaluearje.
Learlingen evaluearje yn stap 3 selsstannich de útfierde projektopdracht oan ’e hân fan ferskillende ‘ik kin’-bewearingen. Sa krije learlingen mear eigenerskip oer it learen fan de Fryske taal. Dy evaluaasjes kinne dien wurde yn it Frysk of yn it Nederlânsk.

In foarbyld fan in evaluaasje dy't learlingen sels ynfolje nei in projekt.

Observearje oft learlingen it Frysk behearskje.
It evaluaasjesysteem foar it Frysk, Grip, biedt ferskillende metoade-ûnôfhinklike observaasjeynstruminten dy’t helpe kinne om in goed byld te krijen fan de yndividuele taalûntwikkeling fan alle learlingen. Yn de measte projekten wurde suggestjes dien foar bypassende evaluaasjeynstruminten.

Krij ynsjoch yn wat learlingen ûnderweis dogge.
Besjoch yn it resultate-oersjoch hoe’t learlingen wurkje oan de nivo-opdrachten. Dêr binne ek de evaluaasjes werom te finen dy’t de learlingen yn stap 3 fan in projekt ynfolle hawwe.